Wat als een chirurg binnen vijf minuten zou kunnen vaststellen of een tumor volledig is verwijderd? Dat is precies waar SPCTR, lid van LIFE Cooperative, aan werkt. In de Groninger Ondernemers Courant vertelt het SPCTR-team over hun baanbrekende technologie, waarmee chirurgen binnen vijf minuten kunnen zien of een tumor volledig is verwijderd.
Lees hieronder het volledige artikel.
De Groningse start-up SPCTR ontwikkelt een apparaat dat binnen vijf minuten kan beoordelen of een tumor volledig verwijderd is. Een revolutie in de wereld van de oncologie, want het apparaat kan in de toekomst veel heroperaties en chemo- of radiotherapie voorkomen.
Momenteel gaat het nog zo: na verwijdering van een tumor gaat het weefsel naar de patholoog. Die bekijkt of de tumor volledig verwijderd is. Maar dat onderzoek duurt vijf tot zeven dagen. En als blijkt dat de tumor niet goed is verwijderd, is een heroperatie of chemoradiotherapie nodig.
Dat moet anders kunnen, dacht mede-oprichter Wido Heeman, die van veel collega’s in het ziekenhuis hoorde over het vraagstuk. Hij heeft een achtergrond in biomedische technologie en heeft al eerder een apparaat ontwikkeld dat de doorbloeding tijdens darmoperaties kan meten met behulp van lasertechniek. Hiermee promoveerde hij.
In econometrist Rowan Timmermans vond Heeman een geschikte compagnon. Timmermans heeft veel kennis over programmeren en AI, expertise die van pas kwam bij het apparaat. Samen richtten ze in maart 2025 SPCTR op. Inmiddels hebben ze zes werknemers en drie stagiairs, en een vestiging in Utrecht en Groningen. Ze werken samen met het UMCG, Martini Ziekenhuis en het UMC Utrecht.
SPCTR staat voor spectral cancer tissue recognition. Hoe werkt het precies? “Bij het weghalen van tumoren hanteren artsen een marge van ongeveer 2 millimeter. Dat betekent dat rondom de tumor minimaal 2 millimeter gezond weefsel moet zitten.” Dat wordt normaal gesproken geanalyseerd door een patholoog, in een lab, en daar gaan dus dagen overheen.
Het apparaat SPCTR kan dit veel sneller. Het is een vrij klein apparaat dat op de OK geplaatst kan worden. Nadat de tumor uit het lichaam is gehaald kan de chirurg de tumor scannen om te kijken of de marge van 2 millimeter rondom is behaald. Dit wordt realtime weergeven op een scherm. Dit alles gebeurt met behulp van licht en AI: AI interpreteert de cellen en kijkt hoe groot de marge van gezonde cellen is. Binnen vijf minuten, en nog op de operatiekamer, is er duidelijkheid.
Niet alleen voorkomt dit dat patiënten dagenlang in spanning moeten wachten op hun uitslag, het biedt ook een oplossing voor het personeelstekort. “Er is een enorm tekort aan specialisten in de gezondheidszorg. En voor een heroperatie of chemo-radiotherapie zijn ook weer specialisten nodig.”
SPCTR richt zich nu specifiek op borstkankerpatiënten. Als zij terug moeten komen voor radio-chemotherapie, hebben ze naast de andere zorgen rondom de operatie ook nog een ander probleem: “Het cosmetische resultaat verslechtert enorm na een heroperatie of bestraling.” De groep waar het om gaat is aanzienlijk: “In Amerika en de EU gaat het om meer dan 600.000 borstkankeroperaties per jaar. Gemiddeld moet 11 procent terugkomen. Een gigantisch probleem.”
Het apparaat zit momenteel nog in de testfase. Er loopt een klinische studie met het apparaat in het Martiniziekenhuis en het UMC Utrecht. Naar verwachting is de studie in september afgerond, en kan het apparaat in 2028 de juiste certificering behalen. In de toekomst willen Heeman en Timmermans het breed toepassen, niet alleen bij borstkankerpatiënten, maar ook andere kankerpatiënten. “We hopen dat er op elke OK een SCPTR-apparaat komt.”
Bron: Groningen Ondernemers Courant
Fotografie: Jan Buwalda
Care2Change kreeg tijdens het slotevenement van de Duurzame 30 op 27 oktober in de Grote Kerk van Leeuwarden de prijs voor Duurzame Samenwerking. Een mooie erkenning voor de Noordelijke ziekenhuizen, kennisinstellingen en bedrijven die de handen ineen hebben geslagen voor een circulaire en klimaatneutrale zorg.
Wetenschappelijk onderzoek leidt regelmatig tot innovatieve technieken of een nieuw product dat maatschappelijke of economische waarde kan hebben. Dan komt valorisatie in beeld: onderzoek verder brengen naar de praktijk. Voor die stap is vaak financiering nodig. Al 30 jaar investeert RUG Ventures daarom in ondernemende academici die hun ideeën verder willen brengen als bedrijf. Met financiering, ondernemerschap, coaching en een netwerk van investeerders helpt RUG Ventures de brug te slaan tussen wetenschap en markt.
Moleculaire beeldvorming speelt een steeds belangrijkere rol in de ontwikkeling van geneesmiddelen. Door zichtbaar te maken waar een geneesmiddel in het lichaam terechtkomt, of het zijn doelwit bereikt en welke biologische respons het veroorzaakt, kan al in een vroege fase waardevolle informatie worden verkregen. Een nieuw toegekend project binnen de Shared Development Infrastructure-programmalijn van PharmaNL wil deze mogelijkheden verder versterken. Met IMAGING4DRUGS bouwt prof. dr. Rudolf Fehrmann van het UMCG, samen met partners, aan een geïntegreerde infrastructuur voor moleculaire beeldvorming die toegankelijk is voor academische en private partijen. Het project wordt uitgevoerd met steun van PharmaNL en mogelijk gemaakt door ZonMw.
